{"id":93566,"date":"2025-11-27T15:52:04","date_gmt":"2025-11-27T14:52:04","guid":{"rendered":"https:\/\/albania-today.al\/?p=93566"},"modified":"2025-11-27T15:52:04","modified_gmt":"2025-11-27T14:52:04","slug":"shkencetaret-gripi-i-shpendeve-mund-te-shkaktoje-pandemi-me-te-rende-se-covid-19","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/albania-today.al\/?p=93566","title":{"rendered":"Shkenc\u00ebtar\u00ebt: Gripi i shpend\u00ebve mund t\u00eb shkaktoj\u00eb pandemi m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb se COVID-19"},"content":{"rendered":"<p>Virusi i gripit t\u00eb shpend\u00ebve mund t\u00eb shkaktoj\u00eb nj\u00eb pandemi m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb se COVID-19 n\u00ebse p\u00ebson mutacione q\u00eb e b\u00ebjn\u00eb t\u00eb transmetuesh\u00ebm mes njer\u00ebzve, k\u00ebshtu ka paralajm\u00ebruar\u00a0<em>Instituti Pasteur<\/em>\u00a0n\u00eb Franc\u00eb.<\/p>\n<p>Si\u00e7 shkruan\u00a0<em><strong><a href=\"https:\/\/www.reuters.com\/business\/healthcare-pharmaceuticals\/bird-flu-poses-risk-pandemic-worse-than-covid-frances-institut-pasteur-says-2025-11-27\/\"><mark class=\"has-inline-color has-vivid-red-color\">Reuters<\/mark><\/a><\/strong><\/em>, virusi shum\u00eb patogjen i gripit aviar, i njohur zakonisht si gripi i shpend\u00ebve, ka shkaktuar therjen e qindra milion\u00eb shpend\u00ebve vitet e fundit, duke nd\u00ebrprer\u00eb zinxhir\u00ebt ushqimor\u00eb dhe rritur \u00e7mimet, edhe pse rastet te njer\u00ebzit mbeten t\u00eb rralla.<\/p>\n<p><em>\u201cAjo q\u00eb frik\u00ebsohemi \u00ebsht\u00eb p\u00ebrshtatja e virusit te gjitar\u00ebt, ve\u00e7an\u00ebrisht te njer\u00ebzit, duke u b\u00ebr\u00eb i aft\u00eb p\u00ebr t\u2019u transmetuar nga njeriu te njeriu. Nj\u00eb virus i till\u00eb do t\u00eb ishte virus pandemik,<\/em>\u201d tha p\u00ebr\u00a0<em><strong><a href=\"https:\/\/www.reuters.com\/business\/healthcare-pharmaceuticals\/bird-flu-poses-risk-pandemic-worse-than-covid-frances-institut-pasteur-says-2025-11-27\/\"><mark class=\"has-inline-color has-vivid-red-color\">Reuters\u00a0<\/mark><\/a><\/strong><\/em>Marie-Anne Rameix-Welti, drejtoresh\u00eb mjek\u00ebsore n\u00eb qendr\u00ebn e infeksioneve respiratore t\u00eb\u00a0<em>Institutit Pasteur<\/em>.<\/p>\n<p><em>Instituti Pasteur<\/em>\u00a0ishte nd\u00ebr laborator\u00ebt e par\u00eb europian\u00eb q\u00eb zhvilloi dhe shp\u00ebrndau testet p\u00ebr zbulimin e COVID-19, duke i v\u00ebn\u00eb protokollet n\u00eb dispozicion t\u00eb OBSH-s\u00eb dhe laborator\u00ebve n\u00eb mbar\u00eb bot\u00ebn.<\/p>\n<div class=\"bnr-wrapper\">\n<div id=\"div-dynamic-banner-2\" data-google-query-id=\"COSClu_JkpEDFayT_QcdMFETeg\">\n<div id=\"google_ads_iframe_\/197741849\/klan__section_10_0__container__\"><\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n<p><strong>Asnj\u00eb antitrup kund\u00ebr gripit h5<\/strong><\/p>\n<p>Njer\u00ebzit kan\u00eb antitrupa kund\u00ebr llojeve t\u00eb zakonshme t\u00eb gripit sezonal H1 dhe H3, por jo kund\u00ebr gripit H5 q\u00eb po prek shpend\u00ebt dhe gjitar\u00ebt, nj\u00ebsoj si\u00e7 nuk kishin antitrupa kund\u00ebr COVID-19, shpjegon Rameix-Welti.<\/p>\n<p>Dhe ndryshe nga COVID-19, i cili prek kryesisht personat vulnerab\u00ebl, viruset e gripit mund t\u00eb jen\u00eb vdekjeprur\u00ebse edhe p\u00ebr njer\u00ebz t\u00eb sh\u00ebndetsh\u00ebm, p\u00ebrfshir\u00eb f\u00ebmij\u00ebt.<\/p>\n<p><em>\u201cNj\u00eb pandemi e gripit t\u00eb shpend\u00ebve do t\u00eb ishte ndoshta mjaft e r\u00ebnd\u00eb, potencialisht edhe m\u00eb e r\u00ebnd\u00eb se pandemia q\u00eb p\u00ebrjetuam,\u201d<\/em> shtoi Rameix-Welti nga laboratori i saj n\u00eb Paris.<\/p>\n<p>Ka pasur shum\u00eb raste t\u00eb infeksioneve t\u00eb njer\u00ebzve me llojet e gripit H5, p\u00ebrfshir\u00eb H5N1 q\u00eb qarkullon aktualisht te shpend\u00ebt dhe lop\u00ebt e qum\u00ebshtit n\u00eb SHBA, por k\u00ebto raste kan\u00eb qen\u00eb kryesisht tek ata q\u00eb kan\u00eb patur kontakt t\u00eb ngusht\u00eb me kafsh\u00eb t\u00eb infektuara. Nd\u00ebrkoh\u00eb, k\u00ebt\u00eb muaj u regjistrua rasti i par\u00eb njer\u00ebzor me H5N5 n\u00eb shtetin e Washingtonit, ku pacienti, me s\u00ebmundje t\u00eb tjera paraprake, nd\u00ebrroi jet\u00eb jav\u00ebn e kaluar.<\/p>\n<p>N\u00eb raportin e fundit, OBSH tha se nga viti 2003 deri n\u00eb 2025 jan\u00eb regjistruar gati 1 mij\u00eb shp\u00ebrthime te njer\u00ebzit, kryesisht n\u00eb Egjipt, Indonezi dhe Vietnam, prej t\u00eb cil\u00ebve 48% kan\u00eb nd\u00ebrruar jet\u00eb.<\/p>\n<p><strong>Rreziku p\u00ebr pandemi te njer\u00ebzit mbetet i ul\u00ebt<\/strong><\/p>\n<p>Megjithat\u00eb, mund\u00ebsia q\u00eb t\u00eb zhvillohet nj\u00eb pandemi tek njer\u00ebzit mbetet e ul\u00ebt, tha p\u00ebr Reuters-in, Gregorio Torres, drejtues i Departamentit t\u00eb Shkenc\u00ebs n\u00eb Organizat\u00ebn Bot\u00ebrore p\u00ebr Sh\u00ebndetin e Kafsh\u00ebve.<\/p>\n<p><em>\u201cDuhet t\u00eb jemi t\u00eb p\u00ebrgatitur t\u00eb reagojm\u00eb mjaftuesh\u00ebm her\u00ebt. Por p\u00ebr momentin, njer\u00ebzit mund t\u00eb ecin t\u00eb qet\u00eb n\u00eb pyll, t\u00eb han\u00eb mish pule e vez\u00eb dhe t\u00eb vazhdojn\u00eb jet\u00ebn. Rreziku i pandemis\u00eb \u00ebsht\u00eb nj\u00eb mund\u00ebsi, por nga pik\u00ebpamja e probabilitetit, vazhdon t\u00eb jet\u00eb shum\u00eb i ul\u00ebt,\u201d\u00a0<\/em>tha ai.<\/p>\n<p>Rameix-Welti shtoi gjithashtu se, n\u00ebse gripi i shpend\u00ebve do t\u00eb p\u00ebsonte mutacion duke u b\u00ebr\u00eb i transmetuesh\u00ebm mes njer\u00ebzve, bota \u00ebsht\u00eb sot shum\u00eb m\u00eb e p\u00ebrgatitur sesa para pandemis\u00eb s\u00eb COVID-19.<\/p>\n<p><em>\u201cPika pozitive me gripin, krahasuar me COVID-in, \u00ebsht\u00eb se ne kemi masa specifike parandaluese. Kemi kandidat\u00ebt p\u00ebr vaksina gati dhe dim\u00eb si ta prodhojm\u00eb shpejt nj\u00eb vaksin\u00eb,<\/em>\u201d tha mjekja.<\/p>\n<p><em>\u201cGjithashtu kemi rezerva t\u00eb medikamenteve antivirale specifike, t\u00eb cilat n\u00eb parim do t\u00eb ishin efektive kund\u00ebr k\u00ebtij virusi t\u00eb gripit aviar\u201d.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Virusi i gripit t\u00eb shpend\u00ebve mund t\u00eb shkaktoj\u00eb nj\u00eb pandemi m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00eb se COVID-19 n\u00ebse p\u00ebson mutacione q\u00eb e b\u00ebjn\u00eb t\u00eb transmetuesh\u00ebm mes njer\u00ebzve, k\u00ebshtu ka paralajm\u00ebruar\u00a0Instituti Pasteur\u00a0n\u00eb Franc\u00eb. Si\u00e7 shkruan\u00a0Reuters, virusi shum\u00eb patogjen i gripit aviar, i njohur zakonisht si gripi i shpend\u00ebve, ka shkaktuar therjen e qindra milion\u00eb shpend\u00ebve vitet e fundit, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":6,"featured_media":44694,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,7664,6332],"tags":[39116],"class_list":{"0":"post-93566","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-aktualitet","8":"category-bota","9":"category-te-fundit","10":"tag-shkencetaret-gripi-i-shpendeve-mund-te-shkaktoje-pandemi-me-te-rende-se-covid-19"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/93566","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/6"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=93566"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/93566\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":93567,"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/93566\/revisions\/93567"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/44694"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=93566"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=93566"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/albania-today.al\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=93566"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}